Cân đối nguồn vốn, ổn định lãi suất

Theo ghi nhận của phóng viên Báo Người Lao Động ngày 2-4, một số ngân hàng (NH) đã ngừng chào mời người dân gửi tiết kiệm với mức lãi suất cao hơn niêm yết, song mặt bằng lãi suất vẫn còn duy trì ở mức khá cao.

Lãi suất vẫn neo cao

Sau khi nâng lãi suất tiền gửi thực tế cao nhất lên tới 7,9%/năm và chỉ áp dụng trong tháng 3-2026, ngày 2-4, Ngân hàng TMCP Quốc tế (VIB) đã điều chỉnh giảm lãi suất 0,3 - 0,4 điểm %. Theo đó, với số tiền gửi từ 1 tỉ đồng đến 5 tỉ đồng, lãi suất xuống 7,5%/năm; trên 5 tỉ đồng, lãi suất còn 7,6%/năm.

Tại NH Việt Nam Thương tín (VietBank), lãi suất huy động kỳ hạn ngắn từ 1 đến 5 tháng đang áp dụng mức trần 4,75%/năm theo quy định của NH Nhà nước. Đối với các kỳ hạn dài, lãi suất tiền gửi cũng ở mức cao hơn, như kỳ hạn 6 tháng khoảng 7,5%/năm và kỳ hạn 12 tháng lên tới 7,8%/năm.

Anh Nguyễn Văn Hoàng (ngụ TP HCM) cho biết ngày 2-4, anh liên hệ một NH thương mại để tìm hiểu lãi suất gửi tiết kiệm nhưng nhân viên thông báo lãi suất còn 7%/năm, thấp hơn đáng kể so với vài ngày trước. Dù vậy, một số NH thương mại đang triển khai chương trình ưu đãi, cộng thêm lãi suất với mức tối đa khách có thể nhận được khoảng 8,8%-9%/năm.

Trong biểu lãi suất tiền gửi mới nhất, NH số Cake by VPBank (Cake) áp dụng mức lãi suất 7,7%/năm cho kỳ hạn 6-9 tháng; tăng lên 7,9%/năm với kỳ hạn từ 10 tháng trở lên. Từ đầu tháng 4, NH này triển khai nhiều chương trình ưu đãi cộng thêm lãi suất. Cụ thể, khách hàng gửi từ 5 triệu đồng, kỳ hạn 6-13 tháng và không tất toán trước hạn sẽ được cộng thêm 1 điểm %. Khách hàng lần đầu gửi tiết kiệm tại Cake, mức ưu đãi lên tới 1,3 điểm %, áp dụng với kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, nhận lãi cuối kỳ. Như vậy, lãi suất tối đa tại Cake có thể đạt 9,2%/năm.

Mặt bằng lãi suất ổn định sẽ hỗ trợ doanh nghiệp và nền kinh tế. Trong ảnh: Khách hàng giao dịch tại Agribank. Ảnh: LAM GIANG

NH Sài Gòn Thương Tín (Sacombank) cũng tiếp tục thực hiện chương trình huy động vốn dài hạn, lãi suất 8,2%/năm cho kỳ hạn 15 tháng, 8,6%/năm kỳ hạn 24 tháng và 8,8%/năm kỳ hạn 36 tháng. Sacombank cho biết chương trình này được triển khai đến ngày 30-6 hoặc đến khi đạt mục tiêu huy động tiền gửi; nằm trong định hướng chiến lược tăng cường năng lực huy động vốn ổn định, qua đó tạo nền tảng vững chắc cho hoạt động tín dụng hiệu quả.

Theo Sacombank, NH thúc đẩy huy động vốn dòng vốn trung và dài hạn nhằm góp phần phục vụ hiệu quả các nhu cầu sản xuất - kinh doanh và tiêu dùng thiết yếu, từ đó đóng góp tích cực vào sự phát triển chung của nền kinh tế.

Phải quản trị tốt nguồn vốn

Từ đầu năm đến nay, lãi suất huy động liên tục tăng mạnh. Riêng tháng 3-2026, nhiều NH đã 4-5 lần điều chỉnh, đưa lãi suất kỳ hạn 6 tháng lên tới 9%/năm.

Với tình hình trên, ngày 30-3, NH Nhà nước đã phát đi văn bản yêu cầu các NH thương mại tuân thủ quy định về lãi suất (niêm yết lãi suất tiền gửi, lãi suất tiền gửi tối đa...); tăng cường kiểm tra, chấn chỉnh và xử lý nghiêm, kịp thời các hành vi vi phạm về lãi suất.

TIN LIÊN QUANLãi suất tiết kiệm vẫn neo cao sau văn bản chấn chỉnh của Ngân hàng Nhà nướcCó ngân hàng huy động tiền gửi với lãi suất

Các NH cần cân đối nguồn vốn - sử dụng vốn, bảo đảm thanh khoản và khả năng chi trả; không gây xáo trộn mặt bằng lãi suất trên thị trường; hướng tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất - kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên, các động lực tăng trưởng kinh tế; bảo đảm an toàn hoạt động của tổ chức tín dụng.

Vài ngày sau chỉ đạo của NH Nhà nước, mặt bằng lãi suất huy động vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Trong báo cáo cập nhật thị trường tiền tệ tháng 3, Công ty Chứng khoán MBS cho biết khảo sát thực tế cho thấy lãi suất huy động tại nhiều NH cao hơn đáng kể so với mức niêm yết trên website, thậm chí xuất hiện mức 9%/năm kỳ hạn từ 6 tháng trở lên. Điều này phản ánh áp lực huy động vốn gia tăng, nhất là vào cuối quý khi các tổ chức tín dụng đẩy mạnh tăng trưởng tín dụng.

Trong số 16 NH được MBS theo dõi, phần lớn đều tăng lãi suất tiền gửi, chủ yếu ở các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, với mức tăng từ 0,1 đến 1,4 điểm %. Đáng chú ý, xu hướng này đã lan sang cả nhóm NH lớn và nhóm Vietcombank, BIDV, Agribank và VietinBank. Theo thống kê của MBS, đến cuối tháng 3-2026, lãi suất kỳ hạn dưới 12 tháng cao nhất đạt 8,7%/năm. Trung bình lãi suất kỳ hạn 12 tháng trên thị trường đã tăng lên khoảng 8,07%/năm.

Phó tổng giám đốc một NH TMCP ở TP HCM cho rằng do tăng trưởng huy động vốn đang thấp hơn nhiều so với tăng trưởng tín dụng, các NH buộc phải đẩy lãi suất đầu vào lên để thu hút dòng tiền nhàn rỗi.

Theo NH Nhà nước, đến ngày 23-3, dư nợ tín dụng toàn hệ thống ước tăng khoảng 2,02% so với cuối năm trước. Riêng tại TP HCM và Đồng Nai, số liệu của NH Nhà nước Chi nhánh Khu vực 2 cho thấy tổng huy động vốn của các tổ chức tín dụng trên địa bàn tới ngày 31-3 chỉ tăng 0,46%; trong khi tăng trưởng tín dụng tăng tới 1,5% so với cuối năm ngoái.

Ông Michael Kokalari, Giám đốc Phòng Phân tích kinh tế vĩ mô và Nghiên cứu thị trường - Tập đoàn VinaCapital, phân tích mặt bằng lãi suất tại Việt Nam vốn đã chịu áp lực tăng đáng kể từ năm 2025 do tình trạng căng thẳng thanh khoản trong hệ thống NH - khi tăng trưởng tín dụng cao hơn tăng trưởng huy động tới 5 điểm %.

Cú sốc giá dầu hiện nay tiếp tục đẩy lãi suất huy động kỳ hạn 12 tháng tại nhiều NH thương mại vượt mốc 8%/năm. Ngoài ra, giá dầu tăng vọt sẽ đẩy cán cân thanh toán (BoP) của Việt Nam vào trạng thái thâm hụt, gây áp lực mất giá lên VNĐ và thu hẹp dư địa nới lỏng tiền tệ của NH Nhà nước để hỗ trợ nền kinh tế.

Theo ông Nguyễn Đức Lệnh, Phó Giám đốc NH Nhà nước Chi nhánh Khu vực 2, việc giữ ổn định mặt bằng lãi suất góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, kìm giữ lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững. Ổn định mặt bằng lãi suất sẽ tạo điều kiện hỗ trợ DN tăng trưởng và phát triển sản xuất - kinh doanh.

Muốn vậy, bản thân các NH cần làm tốt công tác quản trị nguồn vốn, sử dụng hợp lý, phù hợp, bảo đảm cân đối nguồn vốn - sử dụng vốn, đáp ứng các yêu cầu về tăng trưởng tín dụng hiệu quả; tập trung vốn cho lĩnh vực sản xuất - kinh doanh, lĩnh vực động lực tăng trưởng kinh tế.