Ông Akio Toyoda ghi tên vào Đại sảnh Danh vọng
Ngày 23/9/2026 tại Detroit, Mỹ, ông Akio Toyoda chính thức được ghi danh vào Automotive Hall of Fame trước hơn 700 đại diện đến từ các hãng xe, đại lý, nhà cung cấp và giới đua xe thể thao.
Automotive Hall of Fame được thành lập từ năm 1939 và đến nay đã vinh danh hơn 300 cá nhân, tổ chức có ảnh hưởng lớn tới ngành ô tô, trong đó có những tên tuổi như Henry Ford, Ferdinand Porsche hay Ayrton Senna.
Ông Akio Toyoda đã được vinh danh vào Đại sảnh Danh vọng Ô tô tại Detroit vào ngày 23/9/2026.
Với Akio Toyoda, sự kiện này còn mang ý nghĩa đặc biệt hơn. Ông trở thành người thứ 5 gắn với Toyota được vinh danh, sau Kiichiro Toyoda, Eiji Toyoda, Taiichi Ohno và Shoichiro Toyoda.
Ôn Kiichiro Toyoda là nhà sáng lập Toyota Motor Corporation. Ông Eiji Toyoda có vai trò lớn trong việc phát triển hệ thống sản xuất và mở rộng hoạt động của Toyota tại Mỹ. Ông Shoichiro Toyoda, cũng là cha của ông Akio, đặt nền móng cho quá trình bản địa hóa sản xuất tại Bắc Mỹ. Ông Taiichi Ohno là người duy nhất không thuộc gia đình Toyoda, nổi tiếng với vai trò hệ thống hóa Toyota Production System.
Bốn người tiền nhiệm này tạo nên một phần lịch sử kéo dài khoảng 70 năm giữa Toyota và ngành công nghiệp ô tô Mỹ. Tuy nhiên, tại lễ vinh danh, ông Akio Toyoda không dành nhiều thời gian để nói về dòng họ hay thành tựu gia đình.
“Vinh dự này thực sự thuộc về tất cả họ”, ông nói khi cảm ơn nhân viên, đối tác và khách hàng.
Tiếp quản Toyota đúng lúc khủng hoảng
Ông Akio Toyoda trở thành người đứng đầu Toyota vào năm 2009, thời điểm không mấy thuận lợi.
Kinh tế toàn cầu khi đó vẫn chịu tác động mạnh từ cuộc khủng hoảng tài chính. Không lâu sau, Toyota tiếp tục phải đối mặt với một cuộc khủng hoảng triệu hồi xe quy mô lớn tại Mỹ.
Đây cũng là giai đoạn đánh dấu một trong những thay đổi đáng kể nhất trong định hướng phát triển của Toyota dưới thời Akio Toyoda.
Thay vì tiếp tục chạy theo quy mô và sản lượng, ông thúc đẩy triết lý “making ever-better cars” - tạo ra những chiếc xe ngày càng tốt hơn - và mục tiêu trở thành doanh nghiệp “best in town”, tức hãng xe phù hợp nhất với từng thị trường địa phương.
Định hướng này sau đó ảnh hưởng trực tiếp tới cả cơ cấu Toyota lẫn cách hãng phát triển xe.
Những dòng sản phẩm lâu đời như Corolla được chú trọng trở lại, trong khi xe thể thao dần xuất hiện nhiều hơn. Toyota cũng ra mắt thương hiệu hiệu suất cao Gazoo Racing, hay GR.
GR Supra, GR Yaris và nhiều sản phẩm khác được xem là những ví dụ rõ nhất cho nỗ lực đưa yếu tố cảm xúc trở lại những chiếc Toyota. Bản thân ông Akio Toyoda cũng trực tiếp tham gia các hoạt động đua xe dưới biệt danh “Morizo”.
Điểm đáng chú ý là hồ sơ vinh danh ông tại Automotive Hall of Fame không tập trung vào doanh số hay quy mô của Toyota. Thay vào đó, nội dung nhấn mạnh GR Supra, GR Yaris, cái tên Morizo và vai trò của ông trong việc tái định hình văn hóa Toyota xung quanh niềm đam mê lái xe và hiệu năng.
Song song với việc xây dựng một hình ảnh thể thao hơn cho Toyota, Akio Toyoda cũng là một trong những lãnh đạo ngành ô tô thường xuyên bảo vệ quan điểm rằng xe điện chạy pin không phải con đường duy nhất để giảm phát thải.
Dưới thời ông, Toyota tiếp tục mở rộng danh mục hybrid, đồng thời phát triển nhiều công nghệ điện hóa và các nguồn năng lượng khác nhau theo chiến lược mà hãng gọi là “đa chiều”.
Cách tiếp cận này từng khiến Toyota nhận nhiều ý kiến trái chiều trong giai đoạn các hãng xe toàn cầu mạnh tay đặt cược vào ô tô điện. Tuy nhiên, hãng Nhật Bản vẫn duy trì quan điểm rằng nhu cầu, hạ tầng và điều kiện sử dụng khác nhau giữa từng khu vực đòi hỏi nhiều giải pháp song song.
Thực tế đã ủng hộ quan điểm của Toyota khi hãng xe Nhật Bản tiếp tục là cái tên bán chạy nhất thị trường toàn cầu. Toyota tiếp tục giữ vị trí dẫn đầu về doanh số xe toàn cầu trong 6 tháng đầu năm nay. Với tổng cộng 5,39 triệu xe giao đến tay khách hàng trên toàn thế giới, Toyota vượt xa đối thủ Volkswagen đến từ Đức (đạt khoảng 4,13 triệu xe). Đây là năm thứ 7 liên tiếp tập đoàn Nhật Bản đạt thành tích này.
Ở nhóm xe xanh, Toyota ghi nhận doanh số các mẫu xe điện hóa, chủ yếu là hybrid, tăng 9,1% lên 2,71 triệu chiếc. Riêng xe thuần điện đạt 193.172 chiếc, tăng khoảng 2,4 lần so với cùng kỳ. Cả hai đều là mức cao kỷ lục của Toyota trong nửa đầu năm.
Tính riêng Việt Nam, doanh số (tính cả Lexus) trong nửa đầu năm 2026 đạt tổng cộng 36.669 xe, tăng 22% so với cùng kỳ năm 2025, trong đó xe hybrid tăng trưởng đột biến 106% so với cùng kỳ.
Được vinh danh nhưng lại nói nhiều về đối thủ
Phần đáng chú ý nhất trong bài phát biểu của Akio Toyoda tại Detroit lại không liên quan trực tiếp tới Toyota.
Ông Toyoda kêu gọi các nhà sản xuất ô tô hãy đoàn kết sức mạnh và theo đuổi nỗ lực chung.
Ông sử dụng sân khấu Automotive Hall of Fame để kêu gọi các hãng xe kết hợp thế mạnh và giảm bớt tư duy chỉ tập trung vào cạnh tranh.
“Cùng nhau, chúng ta có khả năng phi thường để giúp cuộc sống của mọi người trở nên tốt đẹp hơn”, ông Akio Toyoda nói trước các lãnh đạo, nhà cung cấp và những người làm trong ngành ô tô có mặt tại sự kiện.
Thông điệp này đáng chú ý bởi nó được đưa ra ngay trước những doanh nghiệp vốn cạnh tranh trực tiếp với Toyota.
Bài phát biểu không đi kèm việc công bố một liên minh mới hay dự án hợp tác cụ thể. Tuy nhiên, nó cho thấy quan điểm của lãnh đạo Toyota về giai đoạn tiếp theo của ngành ô tô, khi các hãng cùng lúc phải xử lý hàng loạt thách thức từ điện hóa, phần mềm, chi phí phát triển cho đến các tiêu chuẩn an toàn ngày càng phức tạp.
Theo đánh giá từ Motor1, nếu các hãng có thể thống nhất những giao diện phần cứng và phần mềm chung, nhà cung cấp có cơ hội mở rộng quy mô sản xuất và rút ngắn thời gian kiểm định.
Ngược lại, nếu quá trình xác nhận độ an toàn và độ tin cậy của các hệ thống dùng chung không được các hãng xe cùng chia sẻ chi phí, gánh nặng sẽ chuyển sang phía nhà cung cấp.
Thông điệp hợp tác của ông Akio Toyoda cũng có phần tương đồng với lịch sử phát triển của Toyota tại Mỹ.
Ông Kiichiro Toyoda từng đến Mỹ từ năm 1921 và bị ấn tượng bởi ngành ô tô tại đây. Ông Eiji Toyoda sau đó học hỏi phương pháp sản xuất của Ford trước khi Toyota phát triển hệ thống sản xuất riêng.
Đến thập niên 1980, Toyota và General Motors cùng xây dựng liên doanh NUMMI tại California. Ông Shoichiro Toyoda tiếp tục mở rộng hoạt động sản xuất tại Bắc Mỹ với các nhà máy Camry và Corolla.
Ngay cả Toyota Production System nổi tiếng sau này cũng được ông Taiichi Ohno phát triển một phần từ những quan sát về cách các siêu thị Mỹ bổ sung hàng hóa lên kệ.
Có thể thấy, trong hơn 70 năm, Toyota nhiều lần học hỏi từ chính những doanh nghiệp từng là đối thủ. Đến thế hệ ông Akio Toyoda, thông điệp đó được đẩy xa hơn: trong bối cảnh ngành ô tô bước vào giai đoạn chuyển đổi lớn, cạnh tranh có thể vẫn tồn tại, nhưng các hãng có thể phải tìm nhiều điểm chung hơn trước đây.
