Bộ Tư pháp vừa công bố tài liệu thẩm định dự án Nghị quyết của Quốc hội quy định cơ chế, chính sách đặc biệt về công tác nhân tài .
Dự thảo do Bộ Nội vụ soạn thảo, dự kiến trình Quốc hội khóa XVI xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ 2 (tháng 10/2026) theo quy trình tại một kỳ họp.
Bộ Nội vụ đề xuất nhân tài được lựa chọn cộng sự, quyết định mức lương thưởng. (Ảnh minh họa: Chinhphu.vn)
Bộ Nội vụ cho biết, dự thảo Nghị quyết quy định cơ chế, chính sách đặc biệt về thu hút, trọng dụng nhân tài để thực hiện nhiệm vụ chiến lược, chương trình, dự án trọng điểm và giải quyết bài toán lớn của đất nước, ngành, lĩnh vực, địa phương (nhiệm vụ chiến lược).
Theo dự thảo, nhân tài là cá nhân có phẩm chất, năng lực nổi trội, tư duy sáng tạo, tiềm năng đặc biệt hoặc có thành tựu tạo ra sản phẩm, kết quả có giá trị mang tính đột phá, đóng góp quan trọng vào việc thực hiện nhiệm vụ chiến lược, chương trình, dự án trọng điểm và giải quyết bài toán lớn của đất nước.
Đáng chú ý, dự thảo dành riêng một điều quy định về quyền của nhân tài trong thực hiện nhiệm vụ chiến lược.
Theo đó, nhân tài được hưởng tiền lương, tiền thưởng, điều kiện làm việc và chế độ đãi ngộ theo quyết định giao nhiệm vụ hoặc hợp đồng thực hiện nhiệm vụ.
Nhân tài được đồng thời thực hiện nhiệm vụ tại nhiều cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp theo quyết định giao nhiệm vụ hoặc thỏa thuận tại hợp đồng; được thỏa thuận chế độ làm việc phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ và môi trường làm việc trong nước, quốc tế; được quyết định phương pháp, giải pháp chuyên môn, phương án tổ chức thực hiện nhiệm vụ.
Đặc biệt, nhân tài được lựa chọn cộng sự để tổ chức nhóm thực hiện nhiệm vụ; sử dụng nguồn kinh phí được giao để lựa chọn, ký hợp đồng và quyết định mức tiền lương, tiền thưởng với cộng sự của nhóm.
Nhân tài cũng được quyết định phân bổ, điều chỉnh kinh phí giữa các nội dung chi thuộc phạm vi được giao. Được ưu tiên tiếp cận, sử dụng hạ tầng nghiên cứu, thử nghiệm, cơ sở vật chất, trang thiết bị, thông tin và dữ liệu cần thiết phục vụ nhiệm vụ.
Dự thảo cũng đề xuất cho phép nhân tài được bảo lưu ý kiến chuyên môn, báo cáo trực tiếp với người có thẩm quyền giao nhiệm vụ và đề xuất điều chỉnh mục tiêu, sản phẩm, thời hạn, nguồn lực khi có căn cứ cần thiết.
Đối với cán bộ, công chức, viên chức được lựa chọn là nhân tài tham gia thực hiện nhiệm vụ chiến lược, dự thảo quy định những người này tạm thời thôi thực hiện nhiệm vụ của cán bộ, công chức, viên chức cho đến khi kết thúc nhiệm vụ chiến lược và được hưởng đầy đủ các quyền nêu trên.
Thời gian thực hiện nhiệm vụ chiến lược được tính là thời gian công tác liên tục để tính hưởng chế độ, chính sách theo quy định.
Miễn thuế thu nhập cá nhân 5 năm cho nhân tài và cộng sự
Bên cạnh việc trao quyền tự chủ, dự thảo Nghị quyết còn đề xuất nhiều chính sách ưu đãi đặc biệt nhằm thu hút, trọng dụng nhân tài.
Trong đó, cơ quan soạn thảo đề xuất thu nhập từ tiền lương, tiền thưởng của nhân tài và cộng sự được miễn thuế thu nhập cá nhân trong thời hạn 5 năm kể từ khi phát sinh thu nhập.
Tuy nhiên, dự thảo quy định không áp dụng trùng lặp ưu đãi đối với cùng một khoản thu nhập.
Đối với nhân tài là người nước ngoài, dự thảo đề xuất cấp Thị thực Nhân tài Việt Nam và thẻ tạm trú tương ứng; được gia hạn, chuyển đổi mục đích cư trú theo điều kiện và thời hạn quy định của pháp luật.
Vợ hoặc chồng, con dưới 18 tuổi của nhân tài được cấp thị thực UĐ2, thẻ tạm trú tương ứng và tạo điều kiện về cư trú, học tập, sinh sống tại Việt Nam theo quy định.
Đặc biệt, nhân tài nước ngoài thuộc diện áp dụng chính sách này được miễn giấy phép lao động khi thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, nghiên cứu, giảng dạy, tư vấn, quản lý hoặc hoạt động nghề nghiệp phù hợp với năng lực và mục đích thu hút nhân tài.
Những người này cũng được thực hiện nhiệm vụ tại nhiều cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp theo hợp đồng hoặc thỏa thuận hợp pháp mà không phải xin cấp giấy phép lao động cho từng nơi làm việc.
Việc thay đổi cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp sử dụng nhân tài hoặc đồng thời thực hiện nhiệm vụ tại nhiều nơi cũng không làm phát sinh yêu cầu cấp lại thị thực còn hiệu lực.
Theo dự thảo, Chính phủ sẽ quy định chi tiết các chính sách về thị thực, cư trú và giấy phép lao động đối với nhân tài là người nước ngoài.
Dự thảo cũng đề xuất bố trí ngân sách nhà nước cho công tác nhân tài đạt khoảng 0,1% GDP hằng năm trong tổng nguồn lực dành cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
