Ai Cập đang triển khai kế hoạch xây dựng mạng lưới đường sắt điện lớn thứ 6 thế giới, dài khoảng 2.000 km, kết nối 60 thành phố và phục vụ khoảng 90% dân số. Đáng chú ý, quốc gia Bắc Phi này lựa chọn Siemens Mobility của Đức làm đối tác công nghệ, trong bối cảnh các doanh nghiệp Trung Quốc cũng bày tỏ sự quan tâm đến dự án.
Theo thỏa thuận được ký năm 2022, Siemens Mobility hợp tác với hai nhà thầu xây dựng Ai Cập là Orascom Construction và The Arab Contractors để phát triển hệ thống đường sắt điện trên quy mô toàn quốc. Mạng lưới đường sắt cao tốc này có tổng vốn đầu tư ước tính 23 tỷ USD (hơn 590.000 tỷ đồng). Trong đó, Siemens Mobility của Đức đảm nhận phần hợp đồng trị giá 8,7 tỷ USD.
Trước đó, các doanh nghiệp Trung Quốc và Siemens đều thể hiện sự quan tâm đến việc tham gia dự án. Tuy nhiên, Ai Cập cuối cùng lựa chọn tập đoàn công nghiệp Đức làm đối tác cung cấp công nghệ, phương tiện và hệ thống vận hành. Quyết định này đáng chú ý bởi Trung Quốc vốn là một trong những quốc gia có thế mạnh về xây dựng đường sắt, đồng thời từng tham gia phát triển một số công trình giao thông tại Ai Cập.
Dự án đường sắt mới được xem là một trong những kế hoạch phát triển hạ tầng giao thông lớn nhất của Ai Cập. Tổng mạng lưới dự kiến dài khoảng 2.000 km, kết nối 60 thành phố, từ các khu vực ven biển đến những trung tâm dân cư và kinh tế ở sâu trong đất liền. Khi hoàn thành, hệ thống được kỳ vọng phục vụ khoảng 90% dân số nước này.
Điểm đáng chú ý là đây không chỉ là một tuyến đường sắt tốc độ cao đơn lẻ. Mạng lưới được thiết kế theo mô hình tích hợp, gồm các tuyến tàu khách tốc độ cao, tàu khu vực và đầu máy chuyên chở hàng hóa. Cách tổ chức này giúp hệ thống đảm nhiệm đồng thời nhu cầu đi lại liên tỉnh và vận chuyển hàng hóa, kết nối các cảng biển, trung tâm công nghiệp cùng những khu vực kinh tế trọng điểm.
Theo hợp đồng, Siemens sẽ cung cấp 41 đoàn tàu cao tốc Velaro, 94 đoàn tàu khu vực Desiro HC và 41 đầu máy điện Vectron chuyên chở hàng hóa. Tốc độ khai thác tối đa của tàu Velaro được thiết kế lên tới 230 km/h, trong khi tàu Desiro HC có thể đạt 160 km/h. Các đầu máy Vectron có tốc độ tối đa khoảng 120 km/h, có khả năng kéo những đoàn tàu hàng nặng tới 1.200 tấn.
Ngoài phương tiện, phạm vi công việc của Siemens còn bao gồm cung cấp hệ thống điện khí hóa, tín hiệu, điều khiển, thông tin liên lạc và bán vé tự động. Doanh nghiệp Đức cũng tham gia xây dựng 8 nhà ga, các cơ sở bảo dưỡng và thực hiện hợp đồng bảo trì trong 15 năm.
Tuyến đầu tiên của mạng lưới có chiều dài khoảng 660 km, kết nối Ain Sokhna bên bờ Biển Đỏ với Alexandria và Marsa Matrouh ở Địa Trung Hải. Đây là khu vực có vai trò quan trọng đối với hoạt động cảng biển, thương mại và du lịch của Ai Cập. Các tuyến tiếp theo được quy hoạch mở rộng về phía nam, kết nối những thành phố như Luxor, Aswan, Abu Simbel và Hurghada.
Việc phát triển mạng lưới đường sắt được kỳ vọng giúp Ai Cập giảm áp lực lên hệ thống đường bộ, rút ngắn thời gian di chuyển giữa các đô thị và cải thiện năng lực vận chuyển hàng hóa. Siemens cho biết hệ thống đường sắt điện có thể giúp giảm khoảng 70% lượng khí thải CO2 so với phương thức vận tải bằng ô tô và xe buýt.
Dự án cũng được kỳ vọng tạo ra khoảng 40.000 việc làm trực tiếp và gần 7.000 việc làm gián tiếp trong quá trình triển khai, theo thông tin được công bố khi ký hợp đồng.
Việc lựa chọn Siemens cho thấy Ai Cập đặt trọng tâm vào một hệ thống đường sắt đồng bộ, trong đó phương tiện, hạ tầng điện, tín hiệu và công nghệ điều hành được tích hợp trong cùng một dự án. Với quy mô khoảng 2.000 km, mạng lưới này không chỉ phục vụ nhu cầu đi lại mà còn được kỳ vọng trở thành một trục kết nối quan trọng giữa các trung tâm kinh tế, cảng biển và khu vực sản xuất của quốc gia Bắc Phi.
