Suy kiệt, sụt cân nhanh
Sáng 6/7, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông thông tin vừa tiếp nhận một trường hợp nam bệnh nhi 14 tuổi nhập viện trong tình trạng suy kiệt, sụt 3kg trong vòng một tháng, kèm theo biểu hiện đau nhức diện rộng vùng cổ và tai.
Qua khai thác tiền sử bệnh án, gia đình cho biết trước đó trẻ có biểu hiện đau họng, chảy nước mũi. Cho rằng đây chỉ là đợt viêm mũi họng amidan thông thường do thời tiết, phụ huynh đã tự ý mua thuốc điều trị cho trẻ tại nhà. Sau một thời gian, vùng cổ của bệnh nhi xuất hiện hạch lớn.
Tuy nhiên, gia đình vẫn tiếp tục duy trì việc tự mua thuốc uống. Chỉ đến khi trẻ sụt cân nhanh, thể trạng kiệt quệ và có biểu hiện viêm tai giữa, đau nhức nặng, gia đình mới đưa đi khám.
Ngay khi tiếp nhận, BS.CKI Mai Văn Nghĩa - Khoa Liên chuyên khoa đã thăm khám trực tiếp và chỉ định bệnh nhân thực hiện các cận lâm sàng cần thiết nhằm xác định căn nguyên cốt lõi.
Theo đó kết quả ghi nhận: Phát hiện khối sùi loét lớn, thâm nhiễm sâu trong vòm họng kèm theo tình trạng viêm tai giữa.
Vùng cổ trái xuất hiện nhiều hạch có kích thước lên tới 28.4 x 17.1mm, vỏ dày, làm biến đổi rõ cấu trúc rốn hạch. Khi sinh thiết hạch cổ, kết quả mô bệnh học khẳng định là hạch di căn ung thư biểu mô.
Khối sùi loét xung huyết góc vòm nghiêm trọng ở một bệnh nhân tự ý mua thuốc điều trị tại nhà (Ảnh: BVCC).
Không chỉ ghi nhận trường hợp bệnh nhi 14 tuổi nêu trên, thực tế các bác sĩ của bệnh viện cũng ghi nhận tình trạng người bệnh tự chẩn đoán và tự ý mua thuốc điều trị khi chưa có chỉ định y khoa vẫn đang diễn ra ở nhiều nhóm tuổi, kéo theo không ít hệ lụy đáng tiếc.
Hệ luỵ khi tự ý sử dụng thuốc kháng sinh tại nhà
Trước đó, Khoa Liên chuyên khoa của bệnh viện cũng tiếp nhận bệnh nhân nữ 34 tuổi có triệu chứng đau họng, sốt nhẹ.
Sau khi tự mua kháng sinh tại nhà thuốc và sử dụng trong 3 ngày, người bệnh thấy giảm triệu chứng nên chủ động ngưng thuốc.
Việc điều trị không đủ liều và không tuân thủ phác đồ đã khiến ổ viêm không được kiểm soát triệt để, dẫn đến tình trạng tái phát nhiều lần trong năm, hình thành các kén sỏi amidan gây hôi miệng và dần tiến triển thành viêm amidan mạn tính quá phát. Cuối cùng, bệnh nhân buộc phải chỉ định phẫu thuật cắt amidan để điều trị dứt điểm..
Theo BS.CKII Nguyễn Thị Thu Yến - Trưởng Liên Chuyên khoa Mắt - Tai Mũi Họng - Răng Hàm Mặt, Bệnh viện Phương Đông), các khối u ác tính vùng đầu - cổ ở người trẻ thường diễn tiến rất âm thầm.
Do khu vực này tập trung hệ thống hạch dày đặc, các dấu hiệu khởi phát của bệnh rất dễ "mượn danh nghĩa" các đợt cảm cúm hay viêm họng lành tính thông thường.
"Việc người bệnh tự ý sử dụng các thuốc kháng sinh, kháng viêm, giảm đau tại nhà vô tình làm mất dấu vết bệnh lý. Thuốc có thể làm giảm đau họng tạm thời hoặc làm hạch cổ co lại đôi chút, khiến người bệnh lầm tưởng bệnh đã thuyên giảm, trong khi tổn thương ác tính bên dưới vẫn tiếp tục tăng sinh. Đến khi các triệu chứng bùng phát mạnh như sụt cân nhanh, liệt dây thần kinh, hạch cổ to vỡ loét mới chịu đi khám thì bệnh đã ở giai đoạn muộn, làm giảm tỉ lệ điều trị thành công và gia tăng áp lực kinh tế", bác sĩ Thu Yến phân tích.
BS.CKII Nguyễn Thị Thu Yến từng tiếp nhận và điều trị cho nhiều bệnh nhân có bệnh lý mũi họng phức tạp do tự ý dùng thuốc tại nhà (Ảnh: BVCC).
Cũng theo BS.Thu Yến, các tổn thương lành tính thường sẽ thuyên giảm sau 5 - 7 ngày điều trị đúng hướng.
Ngược lại, nếu cơ thể xuất hiện các dấu hiệu kéo dài như đau họng, nuốt vướng trên 2 tuần; nổi hạch cổ đặc tính rắn, ít di động; ù tai một bên hoặc sụt trên 5% trọng lượng cơ thể trong vòng 1 tháng... người bệnh cần lập tức đến các cơ sở y tế tầm soát chuyên sâu để xác định chính xác căn nguyên.
Bác sĩ khuyến cáo, thực tế, các bệnh lý ác tính vùng đầu - cổ hoàn toàn có thể kiểm soát nếu được phát hiện ở giai đoạn khởi phát. Ranh giới giữa một thể trạng khỏe mạnh và những hệ lụy đáng tiếc đôi khi bắt nguồn từ chính sự chủ quan trong thói quen tự ý điều trị tại nhà.
